Bilans wodny kuli ziemskiej

Kropla wody

Ilość wody znajdującej się w obiegu na kuli ziemskiej może być wyrażona w jednostkach objętościowych, milimetrach opadu bądź procentach. Ocena bilansu gospodarki wodnej na Ziemi oparta jest na założeniu, że całkowita ilość wody dostarczona wraz z opadami równa się stratom wodnym danego obszaru. Brak równowagi między tymi dwiema wielkościami musiałby doprowadzić w konsekwencji do poważnych zmian zawartości wody w glebie oraz atmosferze i co za tym idzie, do poważnych przemian środowiskowych, które w skali kuli ziemskiej, nie są jednak obserwowane.

Większość procesów obiegu wody odbywa się na obszarach oceanów, które zajmują ponad 70% powierzchni Ziemi. Przychód wody poprzez opady jest tu jednak mniejszy niż straty wynikłe z parowania. Odwrotną sytuację obserwujemy na lądach. Wyrównywanie się bilansu wodnego następuje poprzez spływ powierzchniowy (tab. 3).

Składniki bilansu    Oceany    Lądy    Razem
Opad roczny (P)    + 403,0    + 108,0    + 511,0
Parowanie (E)    -449,4    -61,6    -511,0
Odpływ powierzchniowy (H)    +46,4    -46,4    0,0

Bilans wodny jest zróżnicowany nie tylko w zależności od podziału na lądy i wody. Powierzchnia lądu dzieli się też na strefy wilgotne i suche, na których poszczególne elementy bilansu wodnego są różne. Różnica między parowaniem a opadem wskazuje na kolejny czynnik kształtujący stosunki wodne danego rejonu: transport wody. Składają się na niego zarówno odpływ powierzchniowy, jak również przenoszenie poziome wody w postaci pary wodnej wraz z ruchami atmosfery. Przestrzenny bilans wodny sporządzony dla obszarów oceanicznych oraz strefy wilgotnej i suchej lądu zawiera wszystkie elementy kształtujące bilanse lokalne wody.

Hydrosfera produkuje 84% pary wodnej znajdującej się w obiegu atmosferycznym. Większość tej pary (76%) skrapla się w postaci chmur nad oceanami, pozostała część (8%) przenoszona jest nad powierzchnię lądów. Około 2% pary wodnej wchodzi w skład chmur deszczowych tworzących się nad oceanami. Opad wody na powierzchnię oceanów jest mniejszy niż parowanie (77%). Lądy strefy wilgotnej dostarczają tylko 10% parowania całkowitego Ziemi, z czego 8% wchodzi w skład chmur deszczowych dających opady lokalne, 2% przenoszone jest nad obszary lądów suchych. Chmury deszczowe tworzące się w strefie wilgotnej zawierają dodatkowo 9% wilgotności przenoszonej znad oceanów. Całkowita wielkość opadów w strefie wilgotnej wynosi 17%, Strefa sucha dostarcza z parowaniem tylko 6% wilgotności powietrza, z czego tylko 4% tworzy lokalne chmury deszczowe, zasilone dodatkowo 2% wilgotności napływającej z zewnątrz. Na suchą strefę lądów spada 6% opadów przypadających na całą kulę ziemską. Lokalne różnice między wielkością parowania i opadu wyrównywane są przez spływ powierzchniowy. Rzekami do mórz i oceanów wraca około 7% całkowitej ilości wody znajdującej się w obiegu na kuli ziemskiej.

Woda w biotopie lądowym. Woda w biotopie lądowym stanowi jeden Z elementów środowiska decydujących o warunkach występowania, przeżycia i rozwoju organizmów. Warunki wodne środowiska lądowego, szczególnie jego mniejszych fragmentów, stanowiących poszczególne siedliska, określone są właściwościami wilgotności powietrza i gleby oraz opadami.

Related Post

Dziura ozonowa

Dziura ozonowaDziura ozonowa

Nazwa dziura ozonowa doskonale oddaje zjawisko, które zachodzi w atmosferze i które to właśnie takim mianem się określa. Otóż dziura ozonowa jest to zjawisko zmniejszenia koncentracji ozonu czyli trójtlenku w

Efekt cieplarniany

Efekt cieplarnianyEfekt cieplarniany

Pojęcie efektu cieplarnianego jest na pewno doskonale znane i rozumiane. Warto jest się jednak zastanowić nad tym zagadnieniem dokładniej. W każdym najprostszym opracowaniu tego zagadnienia możemy przeczytać, że efekt cieplarniany

Klimat Polski

Klimat PolskiKlimat Polski

Klimat Polski jest nietypowym klimatem, który w takiej formie nigdzie indziej nie występuje. Przyjmuje się określać klimat naszego kraju mianem klimatu umiarkowanego, ciepłego przejściowego. Klimat ten jest umiejscowiony pomiędzy klimatem